Podostre stwardniające zapalenie mózgu (SSPE) - przeszłość i perspektywy
Subacute sclerosing panencephalitis (SSPE) - the past and perspectives
Jerzy Kulczycki
Neurol Dziec 2002; 11, 21: 9-18
STRESZCZENIE
W pracy przedstawiono rozwój poglądów na temat podostrego stwardniającego zapalenia mózgu i historię walki z tą chorobą. SSPE jest zapaleniem mózgu, wywoływanym w nielicznych przypadkach przez wirus odry, który po jej, najczęściej wczesnym przebyciu, nie został wyeliminowany z ustroju. Po miesiącach lub latach utajonej infekcji rozwija się podostra choroba mózgu przebiegająca zwykle w czterech typowych fazach, z charakterystycznym zapisem EEG, i kończąca się zawsze zejściem śmiertelnym. Stosowane w ciągu kilkudziesięciu lat próby leczenia były bezskuteczne. Dopiero wprowadzenie w połowie lat osiemdziesiątych metody terapii interferonem alfa, podawanym do układu komorowego mózgu, pozwoliło na zahamowanie postępu choroby u pojedynczych pacjentów. Istotny postęp w zwalczaniu SSPE przyniosło dopiero konsekwentne realizowanie obowiązkowych szczepień przeciwodrowych. W krajach, w których szczepi się dzieci dwukrotnie, a dotyczy to również od kilku lat Polski, zapadalność na odrę spadła kilkadziesiąt razy, a SSPE praktycznie już nie istnieje. Nadchodzi obecnie czas wprowadzenia podobnych działań profilaktycznych w krajach zacofanych pod względem polityki zdrowotnej.
Słowa kluczowe: SSPE epidemiologia, szczepienia przeciwodrowe.
ABSTRACT
The paper presents the development of views concerning subacute sclerosing panencephalitis (SSPE) and the history of fighting this disease. SSPE is induced by a measles virus which, after its usually early course, has not been eliminated from the organism. After months or years of the latent infection subacute encephalopathy develops, usually proceeding in four typical stages with characteristic EEG record and always ending with lethal outcome. Attempts at treating this disease over tens of years were ineffective. Only the introduction of the therapeutic method with intraventricular interferon alpha in the mid of the eighties allowed to inhibit the progress of the disease in individual patients. A significant progress in fighting SSPE has been achieved by consistently realized compulsory measles vaccinations. In the countries where children are vaccinated twice, and this has referred to Poland for several years, measles incidence fell tens of times and SSPE practically does not exist any more. The time has come to introduce similar prophylactic actions in the field of health policy in underdeveloped countries.
Key words: SSPE epidemiology, measles vaccine.
Scholar Google
PubMed